لسان الملك سپهر
1787
ناسخ التواريخ ( زندگانى پيامبر ) ( فارسي )
كردى و دست بر ران راست نهادى و عقد پنجاه و سه به انگشتان بگرفتى و اين نيز طريق اهل سنّت است . و در تشهّد اول تخفيف نمودى و چون برخاستى هر دو دست برداشتى و تكبير گفتى و به قرائت مشغول شدى و غالبا در ركعت سيم ؛ و چهارم بر قرائت فاتحه اقتصار كردى و احيانا سورهء مختصر بخواندى ؛ و در تشهّد آخر پاى چپ را بر زير پاى درآورى ، و مقعد بر زمين بچسبانيدى ، و در نماز صبح گاه قنوت مىخواند و گاه ترك مىكرد و در نماز ظهر و عصر به سر مىخواند ، و احيانا مقتديان را آيتى مىشنوانيد . و در نماز التفات به يمين و يسار نمىفرمود و در باب التفات مىفرمود : هو اختلاس يختلسه الشّيطان من صلاة العبد و مىگفت : ايّاكم و الالتفات فى الصّلاة فانّها هلكة فان كان لا بدّ ففى النّافلة . آنچه در سنن ترمذى از ابن عباس حديث كنند كه : پيغمبر به گوشهء چشم يمين و يسار مىنگريست نزد محققان استوار نيست . و در هر دو ركعت تشهّد مىخواند و صلوات در تشهّد مىفرستاد ؛ و بعد از تشهّد آخر ادعيه مىخواند . و در كيفيت تشهّد علماى عامه به روايات مختلفه هر يك اختيار روايتى كردهاند . چون بعد از تشهّد از ادعيه فارغ شدى ، فرمودى السّلام عليكم و رحمة اللّه و بر جانب راست التفات كردى چنان كه جماعتى كه بر يمين بودند رخسار مباركش را ديدار كردندى ، و از سوى چپ نيز بدين گونه سلام بازداد و بعد از سلام سه كرّت گفتى : أستغفر اللّه الّذى لا إله الّا هو الحىّ القيّوم و أتوب اليه پس گفتى الّلهمّ أنت السّلام و منك السّلام تباركت يا ذا الجلال و الاكرام . و نيز از پى هر نماز مىفرمود : لا إله الّا اللّه وحده لا شريك له له الملك و له الحمد و هو على كلّ شىء قدير الّلهم لا مانع لما أعطيت ، و لا معطى لما منعت ، و لا ينفع ذا الجدّ منك الجدّ . و ديگر ادعيهء بعد از نماز فرموده كه در كتب احاديث ضبط است . و به مذهب عامّه گاهى رسول خداى به طريق سهو زيادتى و نقصان در نماز آوردى ، و تدارك آن را دو سجده سهو . به عقيده ابو حنيفه بعد از سلام ، و به عقيده شافعى قبل از سلام گذاشتى و شيعى آن حضرت را در جميع امور معصوم از سهو و نسيان دانند .